Tuesday, July 23, 2024
- Advertisement -
- Advertisement -

የተመረጡ ፅሑፎች

ፊትን ወደ ምሥራቅ!

እነሆ ጉዞ ከገርጂ ወደ መገናኛ። መንገዱ ምንም አጭር ቢሆንም ረጃጅም ሐሳቦች ጭንቅላታችን ውስጥ ተሰንቅረው ይወዘውዙናል፡፡ የሁሉም ሰው ባይሆንም የአንዳንዱ ሐሳብ ሞገድ ሲቀዝፍ ከሩቅ ያስታውቃል። ‹‹ሐሳብ እሹሩሩ ውረድ ከጀርባዬ መሸከምም አልችል…›› ያለችው ድምፀ መረዋ ወዳ አልነበረም ለካ። የሁለንተናዊነት ፍልስፍና ከስሮ፣ የቁስ አካልና የመንፈስ ቁርኝት ጠብቆ፣ አንዱ የአንዱ መሪ፣ አንዱ የሌላው ቀልባሽና ተቀልባሽ መሆናቸው በግላጭ ይስተዋላል። ወትሮም ጎዳናው የዘመናት እንቆቅልሾች መፍቻ ረቂቅ መድረክ ነውና። ነገር ግን እንዲህ ጎዳናውን ታዝቦ የሰውን ሥነ ልቦና ከማንበብ ይልቅ፣ ሁሉም በየራሱ ሐሳብ ጭልጥ ማለቱ የተለመደ ትዕይንት የሆነ ይመስላል። የኑሮ ውድነት እንደ ዓሳ ነባሪ ሊውጠን በተቃረበበት በዚህ ጊዜ፣ በማዕቀብ ሊመቱን የሚያስፈራሩ ሲበረክቱ ይጨንቃል። ጭንቀቱ ደግሞ ሐሳብ እያበራከተ ለብቻ ያስወራል። የሚያነበው ማን እንደሆነ ባይታወቅም፣ የጭንቀት ገጽ እዚህም እዚያም ተከፍቶ ካላያችሁኝ ይላል፡፡ ወይ ዘንድሮ!

ታክሲ ተራው መሀል የመስከረም ንፋስ ሽው እያለ የአፈሩ ሽታ ይሰነፍጣል። የመስከረም ውበት የብቸኝነትና የባይተዋርነት ተምሳሌት ለሚባለው ወርኃ ጥቅምት ለማሸጋገር፣ ቀዝቅዞ ወጪ ወራጁን ጭምር አቀዝቅዞታል። ወዲያ ቢሉ ወዲህ ቢያዩ አጥንት የሚዘልቅ ብርድ ነው የጎዳናው ሸማ። ‹‹ሙቀትና ድሎት በጠፋበት አገር ብርድና ሌብነት ተቆጣጥረውናል…›› ይላል አንዱ መንገደኛ። ‹‹ችግርና ፍርኃት በየዕለቱ እንዳጠመቁን አሉ…›› ሲል ሌላው ይመልሳል። በዚህ መሀል ወጪ ወራጁ መንገዱን ሞልቶት የውስጡን ነገር እያኘከ ሲራመድ፣ አስተዋይ ሰዓሊ በተገኘ የሚያስብል ስሜት ይፈጥራል። እያንዳንዳችን ጎዳና ላይ ምን እንደምንመስል ሸራ ላይ በፈሰሱ ኅብረ ቀለማት ብንታይ ለአሪፍ ፊልም መነሻ ሐሳብ እናስገኝ ነበር፡፡ ደግነቱ ፊልም ሠሪዎቹ አሪፍ ቪላና የውኃ ዳርቻ ትምቡክ ትምቡክ ከሚሉ ቆነጃጅት ጋር ነው የሚታያቸው እንጂ፣ የእኛዎቹ የተርታዎቹ ሕይወት አይታሰባቸውም፡፡ የኪነ ጥበብ ኪሳራ!

‹‹እኔ የምለው ከዚህ መገናኛ ስንት ነው?›› ሲል ብዙ ኮሳሶች ላይ የእንቁልልጭ ፉጨት የሚያፏጭ የሚመስል ደንደን ያለ ሰውነት ያለው ጎልማሳ ይጠይቃል። ሦስተኛው ጥንድ መቀመጫ ላይ፣ ‹‹የዓለም የነዳጅ ዋጋ ስለጨመረና የብር ዋጋ ስለቀነሰ ሒሳቡ ጨምሯል…›› አለ ልጅ እግር ወያላ። በጥርሱና በድዱ መሀል የተሰገሰገውን ጫት በስንጥር እየታገለ። ‹‹ለመደንዘዝ እንዲህ ያለ ዕድሜ መንጠራራት ማብቂያው መቼ ይሆን?›› ትላለች ከፊት ለፊታችን የተቀመጠች ተሳፋሪ። ዘንቢል ጎትታ ስትገባ ያየናት ሴት በወያላው ለጋነት የተቆረቆረች ትመስላለች። እንዲህ ያለውን አስተያየት በቅን ልቦናው ብቻ ለሚያዳምጥ ለሰው ያለንን መጨነቅና ርህራሔ ቋንቋ የማይገልጸው ነው ያስብል ይሆናል። ከአፍ የማይዘለው ሐዘኔታችን በቅናትና በምቀኝነት ለመቀየር ውሎ ማደር እንደማያስፈልገው ጠንቅቆ ለሚያውቅ ግን ሆዱ ትዝብት ከመቋጠር ዘሎ ሌላ አያተርፍለትም። በወያላው መልስ የደበነው ጎልማሳ፣ ‹‹አባትህ ማን ነው ቢሉት ‹ፈረስ አጎቴ ነው ነው› አለ በቅሎ አሉ አበው። ምነው ያልተጠየቀውን ትቶ የተጠየቀውን ቢመልስልኝ?›› እያለ ወደ እኔ አፈጠጠ። ‹‹በተጠያቂነትና በግልጽነት ስም ቀርበው የማይመለከታቸውን የሚቀባጥሩትን፣ የሚጠበቅባቸውን ትተው ያልዋሉበትን ኩበት ለቀማ ሲለፍፉ የሚውሉትን እየያ ነዋ…›› ስትል ከሴትየዋ አጠገብ የተቀመጠች አንዲት ወጣት መልሳለት ገላገለችን። ገላጋይ አይጥፋ!

ታክሲያችን ሲሞላ ጉዞ ተጀመረ። መጨረሻ ወንበር የተቀመጠ ወጣት በስልኩ አሾልኮ የሰውን አዕምሮ እየመዘነ፣ ‹‹ወይ ፌስቡክ? ስንቱን ቢሰበር ዕዳ ቢሞት የማይጎዳ እንደተሸከመ ብታዩ እኮ…›› ሲል የድፍረት አስተያየት ሰነዘረ። እውነት ባልሆነ ማጠቃለያ እንዲህ ያለው አጠቃለህ ውቃ ስለተለመደ ብዙም የተናደደ አልነበረም። ‹‹ታዲያ እዚያው ‘ኮሜንት’ ብለህ ፖስት አድርገዋ፣ ለምን ለእኛ ብቻ ትናገረዋለህ?›› ሲል አብሮት የተሳፈረ ወዳጁ ቆጣ ብሎ ተናገረ። ‹‹ወይ አንተ! ‘ፖስት’ እና ‘ቻት’ እኮ ድሮ ቀሩ ሊባሉ ምንም አልቀራቸው። አሁን እኮ ኮሜንት ከማድረግ የምትፈልገውን ለጥፈህ መልሱን መጠባበቅ ነው የተለመደው…›› አለው ደፋሩ ስድብ ቀረሽ አስተያየት ሰጪ። ‹‹እኔን ግራ ግብት የሚለኝ ታዲያ…›› አለ መልሶ ይኼው ወጣት። ‹‹…በኢትዮጵያ የሳይንስና የቴክኖሎጂ ዕድገት እየመጣ ነው ብሎ አፉን ሞልቶ የሚለፍፈው ሰው ብዛት ነው…›› ከማለቱ፣ ‹‹ኤድያ አንተ ደግሞ! አሁን ማን ይሙት እንዲህ ያለውን ግነት ከእናንተ ሌላ ማን ያወራዋል?›› ብሎ ወዳጁ ብዙም ሊያዝንበት የሚገባ ነገር እንዳልሆነ ማግባባት ጀመረ። ‹‹ማግባባት የሚያስፈልገው እኮ መግባባት ለመፍጠር የሚፈልጉ ባላንጣዎችን ነው፡፡ አንዱ እየፈገየ እንዴት መግባባት ይቻላል…›› አንዱ ለራሱ፡፡ ምን ያድርግ!  

ከሾፌሩ ጀርባ የተቀመጡ ወጣቶች ደግሞ እንዲህ እየተጨዋወቱ ነው። ‹‹ለመሆኑ ያ ባለፈው ነግረኸኝ የነበረው ሥራ እንዴት ሆነልህ?›› ሲል አንደኛው ይጠይቃል። ‹‹ወይ የቤንዚን ወይ የዶላር ዕድል ሲኖርህ እኮ ነገር የሚሳካው?›› ብሎት ፍዝዝ እንዳለ ተመለከተው። ‹‹ሲባል የምናውቀው የ40 ቀን ዕድል ነው። ደግሞ ከመቼ ወዲህ ቤንዚንና ዶላር ዕድል ፈቺና ዕድል ጠቋሚ የሆኑት? አይ የዛሬ ልጆች የማያመጡት ጉድ እኮ የለም…›› ብለው ከወደ ጋቢና የእርጅና ‘ስትራፖ’ እንደ ልብ አላንቀሳቅሳቸው ያለ አዛውንት ሲጠይቁ ይሰማል። ‹‹አልሰሜን ግባ በለው? ይኼው የመኖር አማራጮቻችን አንዳቸውም ሳይቀሩ የዶላርና የቤንዚን ተንበርካኪዎች ሆነው መስሎኝ ሩጫችን ዙሩ የከረረው…›› ስትል አጠገባቸው የተሳፈረች ወይዘሮ ታስረዳቸው ጀመር። ‹‹ወይ ካልሆነ ወደ ውጭ መሞከር ነዋ በቃ?›› ሲል ‘እንዴት ሆንክ’ ባዩ ጠያቂው ወጣት፣ ‹‹ኧረ ተወኝ! እሱስ ቢሆን እንዲህ እንደ አፍ ይቀል መሰለህ? አልሰማህም ደግሞ አሜሪካ ይኸው ዲቪና ስንዴ ለመከልከል ስትዝት…›› አለው። ተጀመረ!

‹‹ቆይ እስቲ ወገኖቼ፣ እኛ ለመሆኑ ከመቼ ጀምሮ ነው እንዲህ ተንበርካኪ ሆነን ራሳችንን ያዋረድነው… ራሳችንን ችለን ለሌሎች መትረፍ ሲገባን ምፅዋት ጠባቂ ሆነን ለምን ይሆን የምንጃጃለው… ሌላው ቢቀር ዓድዋ ላይ የረገፈው የአያቶቻችን አፅም እሾህ ሆኖ አይወጋንም ወይ… ዕድሜ ልካችንን አሜሪካና አውሮፓ እያልን የምናልመው ማን ቢረግመን ነው…›› ሲል አንዱ ከመሀል መቀመጫ ዘለግ ያለ ያደረገ ንግግር አደረገ። ‹‹ወንድሜ ልክ ብለሃል… በመጀመሪያ ደረጃ ራሳችንን ለማቆም መዘጋጀት እንጂ ምርኩዝ ፍለጋ ማማተር የለብንም… እንደሚታወቀው አንድ ትውልድ የአሜሪካ ዲቪ ምርኮኛ ሆኖ የብዙዎች ወኔ ተሰልቦ ነበር… አሁን ግን በሬ ካራጁ ጋር መዋል ስለሌለበት ብናስብበት መልካም ነው… አሜሪካን ያመነ ጉም የዘገነ ብለን በወኔ ካልተነሳንና አገራችንን ከገባችበት ቅርቃር ውስጥ ማውጣት ካልቻልን እኛ የጀግኖቹ አያቶቻችን ልጆች አይደለንም…›› ስትል ከመረቅነው ወያላ በስተቀር ሌሎች ጭብጨባ አጎረፉላት፡፡ እንዲህ ነው እንጂ!  

ወደ መዳረሻችን እየተቃረብን ነው። አዛውንቱ የሁለቱን ንግግር ከሰሙ በኋላ፣ ‹‹መቼም የሰማነው ዲስኩር መልካም ነው… ግን አንድ ነገር አንርሳ.. ድሮ ድር  ቢያብር አንበሳ ያስር የሚል ምሳሌ ነበረን… የዘመኑ ሰው ደግሞ የድሮ እያለ የሚንቃቸው ነገሮች ስለበዙ በድሮ አስተሳሰብ ላይ ጭልጥ ያለ ጥላቻ ያሳያል… እርግጥ ነው ከድሮ የማይረቡ ያሉትን ያህል ለዚህ ዘመን የሚበጁ ትሩፋቶችም አሉ… ስለዚህ እንደ ድር ካበርን እንኳን የዱር አውሬውን አንበሳ፣ የዘመናችንን ኃያል አውሬ አሜሪካን ወደ ራሳችንን እንደ ማግኔት መሳብ አያቅተንም… ብለን ብለን ቢያቅተን ደግሞ እነ ሩሲያ፣ ቻይና፣ ህንድና መሰል አገሮችን ወዳጅ ማድረግ አያቅተንም… ምዕራብ ሲያስቸግር ወደ ምሥራቅ መመልከት እናውቅበት ነበር ድሮ…›› ሲሉ ወያላው ‹‹መጨረሻ!›› ብሎን አዛውንቱን አስቀድመን ወረድን። ‹‹አንዳንዴ ነገሩ ሲከፋ ከመደናበር መጨከን ይሻላል መሰል፡፡ ምዕራቡ ሲያስቸግር ምሥራቁን ማላመድ ያለና የነበረ ነው ሲባል፣ የመጣው ይምጣ ተብሎ ሳይሆን በጥናት ላይ ተመሥርተን መሆን ይኖርበታል…›› ብለውን ተሰናበቱን፡፡ መልካም ጉዞ!

Latest Posts

- Advertisement -

ወቅታዊ ፅሑፎች

ትኩስ ዜናዎች ለማግኘት