Monday, April 15, 2024

ሹመትን በብቃት – የጨፌ ኦሮሚያ ፈለግ

- Advertisement -spot_img

በብዛት የተነበቡ

ኢሕአዴግ ደርግን በነፍጥ አሸንፎ ሥልጣን በያዘባቸው 25 ዓመታት ውስጥ የመሠረተው ሥርዓት እንደ ዘንድሮ እንደ ብረት የጠነከረ ፈተና ተደቅኖበት የሚያውቅ አይመስልም፡፡

ኢሕአዴግ መራሹ መንግሥት ያፀደቀው በብዙዎች እምብዛም እንከን የማይወጣለት ፌዴራላዊ ሕገ መንግሥት፣ በተለይ እዚህ አገር በነበሩ ተከታታይ ሥርዓቶች የማንነት ጭቆና የደረሰባቸው ሕዝቦች ተቀባይነት እንደነበረው ብዙዎችን የሚያስማማ ነው፡፡ ሆኖም ኢሕአዴግ በሕዝቦች ዘንድ ያገኘውን ተቀባይነት ያህል በተለይ ‹‹የቀድሞ ሥርዓት ናፋቂዎች›› የሚላቸው ተቃዋሚዎች በተለያዩ ግንባሮች የተቃወሙት ቢሆንም፣ ሥርዓቱን ለአደጋ የጣሉበት ጊዜ አልነበረም፡፡

እንደ በር ከፋች ተደርጎ የሚታየው የ1997 ዓ.ም. ምርጫም ቢሆንም ተንታኞች እንደሚሉት፣ በኢሕአዴግ በድርቅና የተሞላ ፖለቲካና በተቃዋሚዎች ኃላፊነት የጎደለው ቅስቀሳ ምክንያት መጨረሻው የማያምር ሆኖ ተጠናቋል፡፡

ይህን ክስተት ተከትሎ መንግሥት የወሰዳቸው ሕጋዊና አስተዳደራዊ ዕርምጃዎች በብዙዎች የተተቹ ነበሩ፡፡ የተከፈተውን የዴሞክራሲ በር የሚዘጉ በሚል፡፡ ከእነዚህም መካከል የፀረ ሽብርተኝነት አዋጁን ጨምሮ በግል ሚዲያና በሲቪክ ማኅበረሰቦች ላይ የወጡ አዋጆች ተቃዋሚዎችን ‹‹ማፈናፈኛ አሳጥተዋል›› ተብለው የተተቹ ሲሆን፣ እንደተገመተው ቀጥሎ በተካሄደው አራተኛው አገር አቀፍ ምርጫ ያላንዳች ተቃውሞ ኢሕአዴግ ከሁለት መቀመጫዎች በስተቀር የሕዝብ ተወካዮች ምክር ቤትን ተቆጣጥሮታል፡፡ ከአንድ ዓመት በፊት የተካሄደው አምስተኛው ዙር ምርጫ ደግሞ ይባስ ብሎ መቶ በመቶ በኢሕአዴግና በአጋሮቹ ሙሉ ቁጥጥር የወደቀበት አጋጣሚ ተፈጠረ፡፡

በኢሕአዴግ ዘመን ይህ ክስተት የመጀመርያው ሲሆን፣ በፓርቲው እንደ አጠቃላይ ድል ነበር የተከበረው፡፡ ሆኖም ክስተቱን ከገለልተኛ ታዛቢዎችና ከተቃዋሚዎቹ በተቃራኒ የተነተነው ኢሕአዴግ፣ መንግሥት በመሠረተበት ሰሞን በተለይ በኦሮሚያ ክልል ውስጥ የተቀሰቀሰው ሁከት ተቃርኖውን አመላካች ተደርጎ ተወስዷል፡፡ በመጀመርያ መንግሥት ችግሩን የሥርዓት ቀውስ ሳይሆን የቢሮክራሲ በማድረግ ቀላል አድርጎ ቢገነዘብም፣ በታችኛው የአስተዳደር እርከን የተወሰዱ የማባረር ዕርምጃዎች አልመለሱትም፡፡

መንግሥት አረጋገጥኩት ባለው ማስረጃ መሠረት ከሁከቱና ከአመፁ ጀርባ እንደ ግብፅና ኤርትራ የመሳሰሉ የአገሪቱ ቁጥር አንድ ጠላቶች ነዳጅ ያርከፈከፉ ቢሆንም፣ የአገር ውስጥ ችግር በኦሮሚያ ወጣቶች ሁከት አላበቃም፡፡ በሁለተኛው ትልቁ ክልል በአማራ ክልልም፣ የገዥው ፓርቲ የትጥቅ ትግል መናኸርያ በሆነው በትግራይ ክልልም (አምባስነይቲ) ሳይቀር ተቃውሞ ተሰምቷል፡፡

በተለይ በኦሮሚያና በአማራ አካባቢዎች በዚህ የተነሳ የዜጎች ሕይወት አልፏል፣ በርካታ የአገር ንብረቶችና የልማት አውታሮችም ወድመዋል፡፡ መንግሥትም በቅርቡ የአስቸኳይ ጊዜ አዋጅ እስከማወጅም በቅቷል፡፡ ኢሕአዴግም በጥልቀት ለመታደስ ቃል ገብቷል፡፡

ቀደም ሲል ከገለልተኛ አካላትና ተንታኞች ጥምር ጥያቄ ሲነሳባቸው የቆዩ የሕግ ማዕቀፎች (ለምሳሌ የምርጫ ሕግ)፣ የፓርላማ ብዙኃነት፣ የሦስቱ የመንግሥት አካላት የቁጥጥር ሥርዓት፣ እንዲሁም ደግሞ ሹመት በብቃት ሳይሆን በፖለቲካ ታማኝነት መሆኑን በተመለከተ ለመፈተሽና ለመከለስ ድርጅቱ ቃል ገብቷል፡፡

ኢሕአዴግ ዘግይቶም ቢሆን የሥርዓት ቀውስ መከሰቱን አምኗል፡፡ ከፓርቲ አባላት ውስጥም ሥልጣንን ተጠቅመው ከግንባሩ መንፈስ ውጪ መንቀሳቀሳቸውንና ሥልጣንን ለግል ጥቅም መዋሉን በግላጭ ሊቀመንበሩ ጠቅላይ ሚኒስትር ኃይለ ማርያም ደሳለኝ አምነዋል፡፡

ሁለተኛ ህዳሴ?

የግንባሩ አባል ፓርቲ (ሕወሓት) ለሁለት ተሰንጥቆ የድርጅቱ ነባር አመራሮች በ‹‹አንጃነት›› የተባረሩበት 1993 ዓ.ም. የመጀመርያው የህዳሴ ዘመን ተደርጎ ይወስዳል፡፡ እሱን ተከትሎ በፓርቲም ሆነ በመንግሥት የማይነቃነቅ ሥልጣን ነበራቸው የሚባሉት ጠቅላይ ሚኒስትር መለስ ዜናዊ የቀየሱት የፖለቲካና የኢኮኖሚ ‹‹ልማታዊ›› መንግሥት አስተሳሰብ ላለፉት አምስት ዓመታት ከፍተኛ የምጣኔ ሀብት ዕድገት ያመጣ ቢሆንም፣ ለኢትዮጵያ የፖለቲካ ሥርዓት አደጋ እንደሚሆን አሜሪካዊው ፕሮፌሰር አሌክስ ዲዋል ለሪፖርተር ተናግረው ነበር፡፡ ሌሎችም እንዲሁ ሥጋታቸውን ይገልጻሉ፡፡

ኢሕአዴግ በተለይ ‹‹አውራ ፓርቲ›› እያለ የሚጠራው አስተሳሰብ በኢትዮጵያ ተግባራዊ ለማድረግ መሞከሩ አሁን ለተከሰተው ቀውስ ምክንያት ይሁን አይሁን ባይገልጽም፣ በጥልቀት ለመታደስ መወሰኑን ግን በተደጋጋሚ አስታውቋል፡፡ ለትግበራውም ከሥራ አስፈጻሚ ጀምሮ እስከ ማዕከላዊ ኮሚቴና ታች የአመራር እርከኖች ድረስ እየገመገመ ይገኛል፡፡

የኢሬቻ በዓል ክስተት ከመፈጠሩ በፊት ግምገማዎች በማካሄድ ላይ የነበረው ኢሕአዴግ፣ አራቱ አባል ድርጅቶቹ በየፊናቸው ውስጣቸውን እንዲፈትሹ ተልዕኮ ተሰጥቷቸው ነበር፡፡

የሚያስተዳድሩዋቸው ክልሎች ክፉኛ የሁከት መናኸሪያ ከሆኑት ከብአዴንና ከኦሕዴድ ከፍተኛ ዕርምጃ ሲጠበቅ ነበር፡፡ ከመሥራች ድርጅቱ ከሕወሓትም ቢሆን እንደዚሁ፡፡

ጠቅላይ ሚኒስትሩ በሊቀመንበርነት የሚመሩት ደኢሕዴንን ጨምሮ አራቱ አባል ድርጅቶች ከየአቅጣጫቸው ተጠያቂዎችን ከአመራር ለማውረድ፣ ሙሰኞችን ለሕግ ለማቅረብ፣ እንዲሁም አዳዲስ አመራሮች ወደ ላይ ለማምጣት መግለጫ ቢያወጡም፣ እስካሁን በተግባር የታየው የኦሮሚያን ክልል በሚያስተዳድረው በኦሕዴድ ብቻ ይመስላል፡፡    

ቃሉን ያከበረው ኦሕዴድ ነው?

የኢፌዲሪ ፕሬዚዳንት ዶ/ር ሙላቱ ተሾመ መስከረም 30 ቀን 2009 ዓ.ም. በሁለቱ ምክር ቤቶች መክፈቻ ላይ ያደረጉት ንግግር፣ ሁከቱ ከተከሰተ ጊዜ ጀምሮ በመንግሥት ከሚሰጡ መግለጫዎች የሕዝቡን ቀልብ የሳበ ይመስላል፡፡

በአሳዛኙ የኢሬቻ በዓል ማግሥት የመጣው የፕሬዚዳንቱ ሰፊ ንግግር አገሪቱ የገባችበትን ቀውስ በጥልቀት የዳሰሰ ነበር፡፡

‹‹መላ የአገራችን ሕዝቦች በየአካባቢው ሲመለከተው የቆየውን በሥልጣን ያለአግባብ የመጠቀም ዝንባሌና የሕዝብ አገልጋይነት መጓደል መነሻ በማድረግ ሲታገሉ ቆይተዋል፡፡ እነሆ ይህን የሕዝብ ትግል መነሻ በማድረግና ጉዳዩን ከልብ በመቀበል መንግሥት ባሳለፍነው ዓመት መጨረሻ ራሱን ከዚህ ዝንባሌ ለማፅዳት ቁርጠኛ እንቅስቃሴ ማካሄድ ጀምሯል፤›› የሚለው ይገኝበታል፡፡ በግግራቸው መቋጫ ቀደም ሲል በጠቅላይ ሚኒስትሩ የተነገረውን የ15 ዓመታት የህዳሴ ዘመቻ በሚያብራራ አገላለጽ፣ የፌዴራልና የክልል መንግሥታት የአመራር ሥርዓት በአዲስ መልክና ቅኝት ለማዋቀር ተግባራዊ ዕርምጃ እንደሚወሰድ መንግሥትን ወክለው ቃል ገብተዋል፡፡ የፕሬዚዳንቱን ንግግር ተከትሎ መንግሥት የአስቸኳይ ጊዜ አዋጅ ያወጣ ሲሆን፣ አንፃራዊ የፖለቲካ መረጋጋት መጥቷል፡፡ ሕዝቡ በፕሬዚዳንቱ የተገባውን ሥር ነቀል ለውጥ እየተጠባበቀ ይገኛል፡፡ ከዚህ በፊት ሪፖርተር ያነጋገራቸው ተቺዎችን ጨምሮ፣ ለብዙዎች እንደ ሥጋት የታየው በፖለቲካ ታማኝነት ብቻ ሥልጣንን ማግኘት አብቅቶ፣ በብቃት ይተካል ያሉት ቋሚ የአሠራር ሥርዓት እንደሚሆንም ይጠበቃል፡፡

ከጎንደር ጀምሮ እስከ የክልሉ ዋና ከተማ ባህር ዳር ከፍተኛ ሁከት ያስተናገደው ክልልን የሚመራው ብአዴን ባወጣቸው ሁለት ተከታታይ መግለጫዎች፣ ከዞን አመራሮች ጀምሮ እስከ ማዕከላዊ ኮሚቴ ባደረጋቸው ግምገማዎች ለተፈጠረው ሁከት በሙሉ የድርጅቱ ከፍተኛ አመራር ኃላፊነት እንደሚወስድ አምኗል፡፡ በርካታ አመራሮች ማሰናበቱንና ለቁንጮ የፓርቲ አመራሮችም ከፍተኛ ማስጠንቀቂያ መስጠቱን ቢያስታውቅም፣ በግልጽ የተወሰደው ዕርምጃም ሆነ ዕርምጃ የተወሰደባቸውን ተጠያቂ አካላት አልገለጸም፡፡ ሽፍንፍን ያለ መግለጫ ሰጥቷል ተብሎ ይተቻል፡፡ ‹‹ያላንዳች መወላወል የተቀበለውን ተጠያቂነት መሠረት በማድረግ የድርጅትና የመንግሥት አመራሩን መልሶ ያደራጃል፤›› በማለት የገባውን ቃልም ገና አልታየም ወይም አልተገለጸም፡፡ በተመሳሳይ የሕወሓት ሥራ አስፈጻሚና ማዕከላዊ ኮሚቴ አባላትም በተደጋጋሚ ስብሰባ ላይ መሆናቸው ቢነገርም፣ በተግባር ምን እየተሠራ እንደሆነ የተገለጸ ነገር የለም፡፡ በእርግጥ ከሳምንታት በፊት ሕወሓት ባወጣው መግለጫ የከፍተኛ አመራር ሽግሽግ እንደሚያካሂድ አስታውቆ ነበር፡፡ በተግባር እነማንን ለተፈጠረው ችግር ተጠያቂ አድርጎ፣ እነማንን አውርዶ፣ እነማንን እንደሚተካ በዚህ ጊዜ የታወቀ ነገር የለም፡፡  

ቀደም ሲል በጥልቀት ለመታደስ ቃል የገባው በጠቅላይ ሚኒስትሩ የሚመራው ደኢሕዴንም በግንባሩ ውስጥ ሰፍኗል ያለውን ‹‹የትምክህተኝነትን አስተሳሰብ እታገላለሁ ውስጤንም እፈትሻለሁ፤›› ከማለት ውጪ የተገለጸ ነገር የለም፡፡

ከፕሬዚዳንቱ ንግግር 20 ቀናት ቀደም ብሎ መስከረም 10 ቀን 2009 ዓ.ም. ኦሕዴድ የወሰደው ዕርምጃ ይልቅ ተጠቃሽ ነበር፡፡ የድርጅቱ ማዕከላዊ ኮሚቴ ለስድስት ቀናት ባካሄደው ግምገማ ሊቀመንበሩን አቶ ሙክታር ከድርና ምክትላቸውን ወ/ሮ አስቴር ማሞ ከኃላፊነታቸው ማሰናበቱ ይታወሳል፡፡ እሱን ተከትሎ የጨፌ ኦሮሚያ አፈ ጉባዔ የነበሩት አቶ ለማ መገርሳን ሊቀመንበር፣ የትራንስፖርት ሚኒስትሩን ዶ/ር ወርቅነህ ገበየሁን ደግሞ ምክትል ሊቀመንበር አድርጎ መሰየሙ ጎልቶ የሚታይ ለውጥ አድርጎታል፡፡ የጨፌ ኦሮሚያ በዚህ አልበቃም፡፡

ጨፌው ጥቅምት 13 ቀን 2009 ዓ.ም. ባካሄደው አምስተኛ የሥራ ዘመን ሁለተኛ ዓመት ሁለተኛ አስቸኳይ ጉባዔ በብዙዎች አብዮታዊ የሚባል ለውጥ አድርጓል፡፡ የቀድሞውን አፈ ጉባዔና የኦሕዴድ አዲሱን ሊቀመንበር አቶ ለማ መገርሳን ፕሬዚዳንት አድርጎ መርጧል፡፡ የክልሉ ምክትል ርዕሰ መስተዳድር የነበሩትን አቶ እሸቱ ደሴ ደግሞ የጨፌው አፈ ጉባዔ አድርጎ መርጧል፡፡

በአቶ ለማ መገርሳ ቀርበው ሹመታቸው በጨፌው ፀድቆ ቃለ መሃላ የፈጸሙት 21 የክልሉ መንግሥት ካቢኔ ተሿሚዎች ምሁራንና ሙያተኞቹ ሲሆኑ፣ አራቱ የዶክትሬት ዲግሪ አላቸው፡፡ አንድ ኢንጂነርና ሌሎችም ሁለተኛ ዲግሪና ከዚያ በላይ ያላቸው የባለሙያዎች ስብስብ ነው፡፡ እንዲሁም ደግሞ ብዙዎች በተለያዩ የፌዴራልና የክልል የመንግሥት ኃላፊነት፣ እንዲሁም በከፍተኛ የትምህርት ተቋማትና በግል ተቋማት ያገለገሉ ሲሆን፣ ከመካከላቸው 16ቱ ከዚህ ቀደም በካቢኔ ውስጥ ያልነበሩ አዳዲስ ተሿሚዎች ናቸው፡፡

በብዙዎች የተዋጣለት ሹም ሽር ተደርጎ እየታየ ያለው የጨፌው ኦሮሚያ ዕርምጃ ሲሆን፣ ስምንቱ የአዲሱ የካቢኔ አባላት የኦሕዴድ ማዕከላዊ ኮሚቴ አባላት አለመሆናቸው እያነጋገረ ነው፡፡ ከእነዚህም መካከል ሦስቱ ከዚህ በፊት በጥናትና ምርምር ላይ ተሰማርተው የነበሩና ከነጭራሽኑ የድርጅቱ አባል አይደሉም፡፡ ከተሿሚዎች መካከል ሁለቱ በምክትል ርዕሰ መስተዳድር ማዕረግ የተሾሙ ናቸው፡፡ እነሱም አቶ ዓብይ አህመድ ዓሊ የከተማ ልማትና ቤቶች ቢሮ ኃላፊ፣ እንዲሁም ደግሞ አቶ ስለሺ ጌታሁን የእርሻና ተፈጥሮ ሀብት ቢሮ ኃላፊ ናቸው፡፡ ሁለቱ ተሿሚዎች በፌዴራል መንግሥት ሚኒስትሮች ሆነው እያገለገሉ ነበር፡፡  

ይህንን ሹም ሽር በተመለከተ ሪፖርተር ያነጋገራቸው በአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ የፐብሊክ ፖሊሲ የዶክትሬት ዕጫ አቶ ሔኖክ ሥዩም፣ በክልሉ ምክር ቤት በተወሰደው ዕርምጃ እጅግ ደስተኛ መሆናቸውን ብዙዎችን ገልጸዋል፡፡ የራሳቸውን የግል ጥቅማ ጥቅም ትተው ሕዝብን ለማገልገል መወሰናቸውን ያደነቁ ሲሆን፣ አቶ ወንድምአገኝ ነገራ (የንግድና የገበያ ልማት ቢሮ ኃላፊ) የኦሮሚያ ኅብረት ሥራ ባንክ ፕሬዚዳንት ሆነው በማገልገል ላይ እንደነበሩ ለአብነት ይጠቅሳሉ፡፡ እንዲሁም ደግሞ ብዙዎች ፕሮፌሽናሎች ልምድ ያካበቱ መሆናቸውን ለምሳሌ የክልሉ የፕላን ኮሚሽን እንዲመሩ የተመረጡትን ዶ/ር ተሾመ አዱኛን ይጠቅሳሉ፡፡

ብዙዎቹ የክልሉን ሕዝብ በልማት የማሳደግ እልህ ያላቸውና በርካታ ተቋማትን በመለወጥ የሚታወቁ መሆናቸውን የገለጹት አቶ ሔኖክ፣ በምሳሌነት አቶ ዓቢይ አህመድ ዓሊን (የከተማ ልማትና ቤቶች ቢሮ) ይጠቀሳሉ፡፡

አቶ ሔኖክ በአሁኑ ወቅት በመንግሥት የፖሊሲ የጥናትና ምርምር ተቋም በመልካም አስተዳደርና በአቅም ግንባታ ተመሪማሪ ሲሆኑ፣ በተለይ በአሁኑ ወቅት የካቢኔ አባል የሆኑት ብዙዎቹ በወጣቶቹና በተማረው ክፍል ከፍተኛ ተቀባይነት ያላቸው መሆናቸውን ይናገራሉ፡፡ በዞን አካባቢም ተመሳሳይ ለውጥ እንደሚደረግ ይጠብቃሉ፡፡

ከሌሎች አባል ድርጅቶች ተመሳሳይ ለውጥ የማይጠብቁት አቶ ሔኖክ በሕወሓት ውስጥ ከፍተኛ የአስተዳደርና የፍትሕ ችግር ቢኖርም፣ ድርጅቱ ውስጥ ይህንን ያህል የፖለቲካ ቀውስ አለመፈጠሩን በምክንያትነት ያስቀምጣሉ፡፡ ተመሳሳይ ለውጥ መደረግ ካለበት በብአዴን እንደሆነ የሚናገሩት ተመራማሪው፣ የ1993 ዓ.ም. ጨምሮ በተለያዩ ወቅቶች በድርጅቱ ህዳሴ ሲደረግ በብአዴን ተደርጎ እንደማይታወቅ ያመለክታሉ፡፡ ‹‹በውስጣችን እንገማገም እንጂ እርስ በርስ ብንናቆር ለውጥ አያመጣም›› የሚል የቆየ እምነት በፓርቲው አመራር ውስጥ እንዳለ አቶ ሔኖክ ያምናሉ፡፡     

በጨፌ ኦሮሚያ የተሾሙት የክልሉ የካቢኔ አባላት

1 አቶ ኡመር ሁሴን፣ የክልሉ ምክትል ርዕሰ መስተዳድር

2 አቶ ዓብይ አህመድ ዓሊ፣ በምክትል ርዕሰ መስተዳድር ማዕረግ የከተማ ልማትና ቤቶች ቢሮ ኃላፊ

3 አቶ ስለሺ ጌታሁን፣ በምክትል ርዕሰ መስተዳደር ማዕረግ የእርሻና ተፈጥሮ ሀብት ቢሮ ኃላፊ

4 አቶ ቶሎሳ ገደፋ፣ የክልሉ የገንዘብና ኢኮኖሚ ትብብር ቢሮ ኃላፊ

5 አቶ ብርሃኑ ፀጋዬ፣ የክልሉ የፍትሕ ቢሮ ኃላፊ

6 ዶ/ር ደረጀ ዱግማ፣ የክልሉ የጤና ጥበቃ ቢሮ ኃላፊ

7 ዶ/ር ሐሰን የሱፍ፣ የክልሉ የደንና አካባቢ ጥበቃ ባለሥልጣን ቢሮ ኃላፊ

8 አቶ ሀብታሙ ኃይለ ሚካኤል፣ የክልሉ የወጣቶችና ስፖርት ቢሮ ኃላፊ

9 አቶ ደመላሽ ገብረ ሚካኤል፣ የክልሉ የአስተዳደርና ፀጥታ ቢሮ ኃላፊ

10 ወይዘሮ ሎሚ በዶ፣ የክልሉ የባህልና ቱሪዝም ቢሮ ኃላፊ

11 አቶ አሰፋ ኩምሳ፣ የክልሉ የውኃ፣ ማዕድንና ኢነርጂ ቢሮ ኃላፊ

12 ወይዘሮ አዚዛ አህመድ፣ የክልሉ የሴቶችና የሕፃናት ቢሮ ኃላፊ

13 አቶ ወንድማገኝ ነገራ፣ የክልሉ ንግድና ገበያ ልማት ቢሮ ኃላፊ

14 አቶ ካሳዬ አብዲሳ፣ የክልሉ የቴክኒክና ሙያ ቢሮ ኃላፊ

15 አቶ ብርሃኑ ፈይሳ፣ የርዕሰ መስተዳድር ጽሕፈት ቤት ቢሮ ኃላፊ

16 ዶክተር ተሾመ አዱኛ፣  የክልሉ የዕቅድና ኢኮኖሚ ልማት ኮሚሽን ቢሮ ኃላፊ

17 ኢንጂነር ብርሃኑ በቀለ፦ የክልሉ የኮንስትራክሽን ቢሮ ኃላፊ  

18 አቶ ኤልማ ቃምጴ፣ የክልሉ ዋና ኦዲተር

18 ወይዘሮ ሒሩት ቢራሳ፣ የክልሉ የሥነ ምግባርና ፀረ ሙስና ኮሚሽን ኮሚሽነር

20 አቶ ጌቱ ወዬሳ፣ የኦሮሚያ ሬዲዮና ቴሌቪዥን ድርጅት ዋና ዳይሬክተር

 

spot_img
- Advertisement -

ትኩስ ጽሑፎች

ተዛማጅ ጽሑፎች

- Advertisement -
- Advertisement -