Friday, March 1, 2024
- Advertisement -
- Advertisement -
ስፖርትበድራማዊ ትዕይንት የታጀበው የአፍሪካ ዋንጫ

በድራማዊ ትዕይንት የታጀበው የአፍሪካ ዋንጫ

ቀን:

በአይቮሪኮስት እየተካሄደ የሚገኘው የ34ኛው ምዕራፍ የአፍሪካ ዋንጫ ጨዋታ እየተገባደደ ነው። ከመነሻው ጀምሮ ባልተጠበቁ ውጤቶችና በድራማዊ ትዕይንቶች የታጀበው ጨዋታው ወደ ግማሽ ፍፃሜ የገቡ ብሔራዊ ቡድኖች ተለይተዋል።

በድራማዊ ትዕይንት የታጀበው የአፍሪካ ዋንጫ | Ethiopian Reporter | ሪፖርተር
ሞሮኳዊቷ ዋና ዳኛ ቡችራ ካርቡቢ

ናይጄሪያ፣ ደቡብ አፍሪካ፣ አዘጋጇ አይቮሪኮስትና ዲሞክራቲክ ሪፐብሊክ ኮንጎ ወደ ግማሽ ፍፃሜው መግባት የቻሉ ብሔራዊ ቡድኖች ናቸው። የአይቮሪኮስት አፍሪካ ዋንጫ ከመጀመሩ አስቀድሞ በርካታ ሚዲያዎች፣ እንዲህም የእግር ኳስ ተንታኞች ዋንጫውን ሊያነሱ ይችላሉ፣ እንዲሁም ግማሽ ፍፃሜውን ሊቀላቀሉ ይችላሉ ብለው ቅድመ ግምት የተሰጣቸው ብሔራዊ ቡድኖች ነበሩ።

ሆኖም ውጤቱ ያልታሰበውን ሆኖ ቅድመ ግምት የተሰጣቸው ብሔራዊ ቡድኖች በጠዋቱ ተሰናብተው የእግር ኳስ ተንታኞችን ግምት መና አድርጓል፡፡ በተለይ በኳታር የዓለም ዋንጫ በቀላሉ ሊረቱ የማይችሉ ተብለው ግምት የተሰጣቸውን ብሔራዊ ቡድኖች በማሸነፍና አስደናቂ ብቃት በማሳየት፣ ግማሽ ፍፃሜውን መቀላቀል የቻለችው ሞሮኮ፣ በዘንድሮው አፍሪካ ዋንጫ ከጥሎ ማለፍ መሻገር ተስኗት ከውድድሩ ለመሰናበት ተገዳለች።

- Advertisement -

Video from Enat Bank Youtube Channel.

በተለይ ሞሮኮ በአፍሪካ ዋንጫ እምብዛም ግምት በማይሰጣት ደቡብ አፍሪካ፣  በጥሎ ማለፉ 2 ለ 0 መረታቷ በርካቶችን ያነጋገረ ጉዳይ ነበር። ሌላው ከፍተኛ ግምት አግኝቶ የነበረው የሴኔጋል ብሔራዊ ቡድን ሲሆን፣ እ.ኤ.አ በ2021 የካሜሮን አፍሪካ ዋንጫ ሻምፒዮን፣ እንዲሁም በ2019 ሁለተኛ ሆና ቢያጠናቅቅም፣ በጥሎ ማለፉ በአይቮሪኮስት ተረቷል። ሴኔጋሎች ከነበራቸው ስብስብና ወጥ አቋም አንፃር ጥሎ ማለፉን መሻገር ይሳናቸዋል ብሎ የገመተ የለም። 

በድራማዊ ትዕይንት የታጀበው የአፍሪካ ዋንጫ | Ethiopian Reporter | ሪፖርተር

ከዚህም ባሻገር ጋና፣ ግብፅና ካሜሮን  በተመሳሳይ በውድድሩ ከፍተኛ ግምት የተሰጣቸው ብሔራዊ ቡድኖች ነበሩ። በአንፃሩ ኬፕቨርዴ በመጨረሻው በጥሎ ማለፍ ሞሪታንያን በማሸነፍ ወደ ግማሽ ፍፃሜው መድረሷ የውድድሩ አስገራሚ ስብስብ እንድትሆን አስችሏታል።

ለአራት ጊዜ በአፍሪካ ዋንጫ መካፈል የቻለችው ኬፕቨርዴ፣ እ.ኤ.አ በ2013 የደቡብ አፍሪካና የዘንድሮው አፍሪካ ዋንጫን ጨምሮ ሁለት ጊዜ ግማሽ ፍፃሜ መቀላቀል ችላለች። ሆኖም በዘንድሮው ጥሩ እንቅስቃሴ ማድረግ ብትችልም፣ በደቡብ አፍሪካ በፍፁም ቅጣት ምት መረታቷን ተከትሎ፣ ግማሽ ፍፃሜውን መቀላቀል ሳትችል ቀርታለች። ሆኖም ኬፕቨርዴ በአይቮሪኮስት ስኬታማ ጊዜ ማሳለፏ ዕሙን ነው።

በሌላ በኩል የዘንድሮ አፍሪካ ክስተት የሆነው ብሔራዊ ቡድን ደቡብ አፍሪካ ሲሆን፣ ሳይገመት ግማሽ ፍፃሜውን መቀላቀል ችሏል።  በአፍሪካ ዋንጫ 11 ጊዜ መካፈል የቻሉት ባፋና ባፋናዎቹ እ.ኤ.አ በ1996  ሻምፒዮና ከሆኑ በኋላ፣ ከግማሽ ፍፃሜ መሻገር አልቻሉም ነበር። የደቡብ አፍሪካ ብሔራዊ ቡድን በ2002፣ በ2013 እና በ2019 ግማሽ ፍፃሜ መግባት የቻሉ ሲሆን፣ በ2021 የካሜሮን አፍሪካ ዋንጫ ለመካፈል ከምድባቸው ማለፍ ሳይችሉ መቅረታቸው ይታወሳል።

በድራማዊ ትዕይንት የታጀበው የአፍሪካ ዋንጫ | Ethiopian Reporter | ሪፖርተር

በአንፃሩ በደቡብ አፍሪካ ሊግ ከገነነው ማሜሎዲ ሰን ዳውንስ እግር ኳስ ክለብ ተጫዋቾች የታጨቀው ስብስቡ ሩብ ፍፃሜውን መቀላቀል ችሏል። ቡድኑ ለፍፃሜ ለማለፍ ዛሬ ከናይጄሪያ የሚያደርገው ጨዋታ ይጠበቃል። በአንፃሩ ናይጄሪያ  ምንም እንኳ እንደሌሎቹ ብሔራዊ ቡድኖች ግምት ባያገኝም፣ ለዋንጫው ከታጩ ቡድኖች አንዱ ነው። በአፍሪካ ዋንጫ ለ20ኛ ጊዜ እየተሳተፈ የሚገኘው የናይጄሪያ ብሔራዊ ቡድን፣ እ.ኤ.አ በ1994፣ 1998 እና 2014 የአፍሪካ ዋንጫ ማንሳት ችሏል።  በስብስቡ በርካታ በአውሮፓ የሚጫወቱ ተጫዋቾችን መያዙን ተከትሎ የዘንድሮውን አፍሪካ ያሸንፋል የሚል ከፍተኛ ግምት አግኝቷል።

ሌላው ግምት ያልተሰጠው ሩብ ፍፃሜውን የተቀላቀለው ዲሞክራቲክ ኮንጎ ነው። ቡድኑ ኢትዮጵያ  እ.ኤ.አ በ1968 ያሰናዳችውን የአፍሪካ ዋንጫ ማንሳት መቻሉ ይታወሳል። ቡድኑ ስድስት ጊዜ ግማሽ ፍፃሜ መቀላቀል ቢችልም፣ ሩብ ፍፃሜ የገባበት ወቅት አልነበረም።  ዲሞክራቲክ ኮንጎ ለፍፃሜ ለማለፍ ዛሬ አዘጋጇን አይቮሪኮስትን ይገጥማል። 

ዋንጫውን ማን ያነሳዋል?

የናይጄሪያ ብሔራዊ ቡድን  በዚህ መድረክ በጣም ልምድ ያለው ቡድን በመሆኑ በፍፃሜው ላይ ይጠበቃል። ቡድኑ  ተጨማሪ ሰዓት ሳይጫወት ወደ ግማሽ ፍፃሜው ያለፈ ብቸኛ በመሆኑ ወደ ፍፃሜ ለመሻገር ከደቡብ አፍሪካ የሚገጥመው ፈተና ቀላል እንደማይሆን እየተነገረ ይገኛል።

በአፍሪካ ዋንጫው አዘጋጇ አይቮሪኮስት ቀላል ግምት የሚሰጣት ቡድን እንዳልሆነች ተጠቅሷል። ምንም እንኳ አዘጋጅ ሆና ተንገዳግዳ ወደ ግማሽ ፍፃሜው ብትደርስም፣ ዋንጫውን በአገሯ ምድር ለማስቀረት የሚያግዳት ነገር እንደሌለ ይገመታል።

ሌላዋ ደቡብ አፍሪካ ስትሆን ሞሮኮን መርታት መቻሏ፣ ከቱኒዚያ ነጥብ መጋሯቷ፣ እንዲሁም በውድድሩ ጠንካራ ሆና የቀጠለችውን ኬፕቨርዴን ማሸነፏን ተከትሎ፣ ለፍፃሜው የማትደርስበት ምክንያት እንደሌለ ተገምግሟል። ለሁሉም የፊታችን የካቲት 3 ቀን 2016 ዓ.ም. የሚጠናቀቀው 34ኛው አፍሪካ ዋንጫ ምላሽ ይሰጣል። 

የአፍሪካ ዋንጫ አንዳንድ ክስተቶች 

የዘንድሮ አፍሪካ ዋንጫ ከድራማዊ ትዕይንቱ ባሻገር፣ የተለያዩ አዳዲስ ክስተቶች ተስተናግደውበታል፡፡ ከእነዚህም መካከል የአፍሪካ ዋንጫውን ለመዳኘት አይቮሪኮስት ከከተሙ ኢንተርናሽናል ዳኞች መካከል ቡችራ ካርቡቢ የአብዛኛውን ተመልካቾች ቀልብ ገዝታለች፡፡ ዋና ዳኛ ቡችራ የአፍሪካ ዋንጫው ላይ በመዳኘት የመጀመሪያዋ ሰሜን አፍሪካዊት እንስት መሆን ችላለች፡፡

ዳኛዋ ሩዋንዳዊቷን ሳሊማ ሙካንሰንጋ በመከተል በአፍሪካ ትልቁን ውድድር በመምራት ታሪክ ሠርታለች፡፡ ከዚህም ባሻገር ቡችራ የአፍሪካ ዋንጫ የመጀመሪያዋ ዓረብ እንስት ዳኛ መሆን ችላለች፡፡

ሞሮኳዊቷ ዳኛ በአፍሪካ መድረክ ጨዋታ መምራት መቻሏ እንደሚያስደስታት ገልጻ፣ በተለይ የሞሮኮንና የዓረብ እንስቶችን መወከል መቻሏ ኩራት እንደተሰማት ተናግራለች፡፡

የ36 ዓመቷ ዳኛ በ2018 የሴቶች አፍሪካ ዋንጫ መመራት ችላ ነበር፡፡ በተለይ መደበኛ ሥራዋ ፖሊስ መሆኑ ዳኝነትን የበለጠ እንድታሳድግ እንደረዳት ጠቅሳለች፡፡ 

ከዚህም ባሻገር ዳኛዋ ካፍ ሴት ዳኛዎችን ለማሳደግ እየሠራ የሚገኘውን ሥራ አድንቃለች፡፡ 

ሌላው የአፍሪካ ዋንጫ ክስተት የሆነው የሞሪታንያው ግብ ጠባቂ ነው፡፡ በአፍሪካ ዋንጫ ለሦስት ጊዜ የተካፈለችው ሞሪታንያ ዘንድሮ 16 ውስጥ በመካተት አዲስ ታሪክ መጻፍ ችላለች፡፡ ከዚህም በላይ የብሔራዊ ቡድኑ ግብ ጠባቂ ባባካር ኒያሴ የበርካቶችን ቀልብ ስቦ ሰንብቷል፡፡ ሞሪታኒያ አልጄሪያን በምድብ ጨዋታ ከረታች በኋላ ግብ ጠባቂው የጨዋታው ኮከብ በመሆን ተሸልሟል፡፡ 

በጨዋታው ሽልማት የተበረከተለት ግብ ጠባቂው ሽልማቱን ለመላው ቡድን አባላቱና ለሞሪታኒያ ሕዝብ በምሥጋና አቅርቧል፡፡ 

በሌላ በኩል በዚህ አፍሪካ ዋንጫ ስሙን በደማቅ የታሪክ አሻራ መጻፍ የቻለውና በአብዛኛው የአፍሪካ ዋንጫ ተመልካች አዕምሮ ውስጥ የሚታወሰው የደቡብ አፍሪካው ግብ ተባቂ ሮንዊን ዊሊያምስ ነው፡፡

ዊሊያምስ ቡድኑ ከኬፕቨርዴ ጋር ባደረገው ጨዋታ በፍፁም ቅጣት ምት አራት ግቦች በማዳን ቡድኑ ወደ ግማሽ ፍፃሜ እንዲገባ አስችሏል፡፡ ቡድኑን በአምበልነት እየመራ የሚገኘው ዊሊያምስ በእግር ኳስ አፍቃሪያን ዘንድ አድናቆት ተቸሮታል፡፡ ደቡብ አፍሪካ ለፍፃሜ ለማለፍ ከናይጄሪያ ጋር የምታደርገው ጨዋታ ተጠባቂ ነው፡፡ 

ደቡብ አፍሪካ ለፍፃሜ መድረስ ከቻለች ግብ ጠባቂ ዊሊያምስ የኮከብ ሽልማት የማሸነፉ ነገር እርግጥ ይሆናል፡፡ 

spot_img
- Advertisement -

ይመዝገቡ

spot_img

ተዛማጅ ጽሑፎች
ተዛማጅ

[ክቡር ሚኒስትሩ ወደ መኖሪያ ቤታቸው ሲገቡ ባለቤታቸው በቴሌቪዥን የሚተላለፈውን ዜና በመደነቅ እየተመለከቱ አገኟቸው]

እንዲያው የሚደንቅ ነው እኮ። ምኑ? ዜና ተብሎ በቴሌቪዥን የሚተላለፈው ነገር ነዋ፡፡ ምኑ...

በኦሮሚያ የሚፈጸሙ ግድያዎችና የተጠያቂነት መጥፋት

የካቲት 11 ቀን 2016 ዓ.ም. ቢሾፍቱ አቅራቢያ በሚገኘው የዝቋላ...

የኢትዮጵያ መዋዕለ ንዋይ ገበያ ከሚያስፈልገው ካፒታል ውስጥ 90 በመቶውን ሰበሰበ

እስካሁን 15 ባንኮች የመዋዕለ ንዋይ ገበያው ባለድርሻ ሆነዋል የኢትዮጵያ መዋዕለ...

አዲሱ የንብ ባንክ ቦርድ የባንኩን ካፒታል በአሥር ቢሊዮን ብር ለማሳደግ ማቀዱ ተሰማ

አዲሱ የንብ ኢንተርናሽናል ባንክ የዳይሬክተሮች ቦርድ የባንኩን ካፒታል በአሥር...