Friday, March 1, 2024
- Advertisement -
- Advertisement -

የተመረጡ ፅሑፎች

ፅናት!

ሰላም! ሰላም! እንዴት ሰነበታችሁ? እንደምን ከረማችሁ? ከተማው፣ ገጠሩ፣ መንደሩና ቀዬው ሰላም ነው ወይ? ሁላችሁም ሰላማችሁ ይብዛ፡፡ አንፃራዊም ቢሆን ሰላም ቢኖር እንጂ እንኳንስ ከሳምንት ወደ ሳምንት ተሸጋግረን ሰላም መባባል ቀርቶ፣ የህልውናችን ነገር ለወሬ ነጋሪም አይተርፍም ነበር፡፡ ግና ፈጣሪያችን ምሥጋና ይግባውና ጭልጭል በምትል ተስፋ ታጅበን፣ ደኅንነታችንና ጤናችንን ለመጠያየቅ መብቃታችን እንደ ቀላል ነገር አይታይም፡፡ አንዱ በጣም ያመውና ሁኔታው ለማየት የሄዱ ሰዎች እንዴት እንደሚያደርገው ሲጠይቁት፣ ‹‹ፈጣሪ ምሥጋና ይግባውና እንደ ያዘኝ በሽታ ቢሆን እዚህ አልጋ ላይ ሳይሆን የሬሳ ሳጥን ውስጥ ነበርኩ ይኼኔ…›› አለ ተብሎ ሲነገር ሰምቻለሁ፡፡ ‹‹እንደ ፈጣሪ ምሕረት ባይሆን ኖሮ እንደ አያያዛችን ድሮ ገና አብቅቶልን ነበር…›› የሚሉኝ አዛውንቱ ባሻዬ ናቸው፡፡ ምሁሩ ልጃቸውም፣ ‹‹አንበርብር ይህችን አገራችንን ፈጣሪ እንዴት እንደሚጠብቃት የገባኝ በተደጋጋሚ ከደረሰብን መዓት እንዴት እንደታደገን በአንክሮ ሳስብ ነው…›› ይለኛል፡፡ እንግዲህ በፈጣሪ ጥበቃ እኛም አገራችንም እዚህ ከደረስን ለምን ለሰላማችን አጥብቀን አንጨነቅም የምለው እኔ ነኝ፡፡ ፈጣሪም ቢሆን እኮ ‹‹እንድረዳችሁ እርዱኝ…›› ማለቱን ቄሱ ሲያስተምሩ ሰምቻለሁ፡፡ እርስ በርስ እየተረዳዳን ለፈጣሪ ብንመች እኮ በረከቱ ብዙ ነበር፡፡ ልብ እንበል እባካችሁ!

‹‹ውኃ ወርዶ ወርዶ አቀበት ይዋኛል፣ አትበሳጭ ልቤ የባሰ ይገኛል…›› አለ የራሱን ትቶ የሌላውን ሲያሳድድ የመነመነው። ምን በምግብ ዋስትና ራስን ቢችሉ መመንመን አይተወንማ። እና ውዷ ማንጠግቦሽ ራሷን አልችል ብላው ደረቴ ላይ ጣል አድርጋው ሳለ ቅዠት ነው መሰል ብንን አልኩ። ድንገት ስባንንም ቀሰቀስኳት። እሷም ጣፋጭ እንቅልፍ ውስጥ ስለነበረች እየተገላበጠች፣ ‹‹ለመሆኑ ስንት ሰዓት ነው?›› ብላ ጠየቀችኝ። እስኪ አሁን የሌሊቱ ሰዓት ቆጠረ አልቆጠረ ምን ይፈይዳል? ‹ከሌሊቱ ስንት ሰዓት ነው?› ይሉናል ደርሰው። እንጃ የእናንተን ብቻ እኔ ሳልደርስባቸው የሚደርሱብኝ እያደር ጨምረዋል። ምናልባት እኔ ሳባርራቸው ወደ እናንተ ከመጡ መልሱ ‹አልነጋም ገና ነው› ነው። አደራ ከእኔ አልሰማችሁም እሺ። ደግሞ ያስኮርጃል ተብዬ ኋላ ጣጣ እንዳታመጡብኝ። ለነገሩ ኩረጃ እየቀረ አይደል በፈተና ተረፍራፊው የበዛው፡፡ ለምን በፈተና የሚወድቀው በዛ ተብሎ ወግ ሲጀመር የአኩራፊው ቁጥር ሲጨምር ነገሩ ይገባችኋል፡፡ እኔ ስጠረጥር በኩረጃ ከክፍል ወደ ክፍል እየተዘዋወሩ ዲግሪ የጫኑ ሁሉ ቢፈተሹ መልሱ ግልጽ ይሆናል፡፡ አኩራፊ ሁሉ!

ምሁሩ የባሻዬ ልጅ፣ ‹‹አይዞህ ማንንም አትፍራ። መጀመርያ በኩረጃ እያለፉ የተመረቁ በሙሉ ይከለሱ…›› ሲለኝ ነበር። ማን ተመራቂ ማን አስመራቂ እንደሆነ እሱ ሲያወራ ግራ ገባኝ። ግን እንዲያው አደራችሁን ሌት ከሆነ ሰዓት ማሥላት ምን ይጠቅማል? ሰቅዞ ይዞኝ እኮ ነው የምደጋግምባችሁ። ‹‹የቀኑን ብርሃን ሳይቀር ይህ የዘመን ጨለማ ከል እያለበሰው፣ የመንገድ መብራት 24 ሰዓት ይብራልን ሳንል አንቀርም ትላላችሁ ትንሽ ቆይታችሁ?›› የሚለው እዚያ የደላሎች ድድ ማስጫ የማይጠፋ ወፈፌ ነበር፡፡ ‹‹አይ አንበርብር ‘ዩ አር ቱ ፋር ፍሮም ዘ ሪያሊቲ›› ይለኛል ምሁሩ ወዳጄ። ‹‹እስቲ አብራራልኝ…›› ስለው፣ ‹‹አንተም ቤት ለቤት በቅጡ ያልተዳረሰና የሚቆራረጥ ኃይል እንዴት ሆኖ መንገድ ለመንገድ 24 ሰዓት ሊበራ እንደምታስብ አብራራልኝ…›› ብሎ ይስቅብኛል። ኧረ እኔስ አልስቅም። ቀኑ በጨለማ ኃይል የተያዘበት ምስኪን ይኼን ሁሉ ዕልቂት፣ ይኼን ሁሉ ፍጅት፣ ይኼን ሁሉ የፖለቲካ የበላይነትን ለማስጠበቅ የሚደረግ ሴራ እያየ እንዴት ይስቃል? ማን ነበር፣ ‹‹የሳቅ መቆራረጥ ያስቸገረን በዓለም መንግሥታት የአስተዳደር ብልሹነት ነው…›› ብሎ ሲደመድም የሰማሁት? እንጃ!

በቀደምለት አዛውንቱ ባሻዬን ወደ ቤተስኪያን ልሸኛቸው ከቤት ወጣሁ። ሰዓታቱ ሳይጀመር ለመድረስ እየተጣደፉ ይራመዳሉ። አካላቸው ቢዝልም አዕምሯቸው ንቁ ነውና አንዳንዴ አደናቅፏቸው ወይ ወለም ብሏቸው እንዳይወድቁ ስለምፈራ፣ ‹‹ባሻዬ ቀስ ይበሉ እንጂ ይደርሳሉ…›› አልኳቸው። ፈገግ ብለው እያዩኝ፣ ‹‹ሂድና ለእነዚያ ችኩሎች ንገራቸው። እኔ ብቸኩልም በሁለት እግሬ ነው። ምነው ባለ አራት እግሮቹ ዓይታዩህ?›› ብለው ወደ ማዶ ሲጠቁሙኝ አንድ ቪትዝ መኪና እንደ ካርቶን ተጨማድዳ፣ አንድ አይሱዙ ደግሞ የፊት መስታወቱ ረግፎ አየሁ። ‹‹ማታ እኮ ምንም አልነበር ከመቼው?›› ብዬ ክው አልኩ። ‹‹ለመዋደድ ስንዝር ለፀብም እንዲያው ነው ያለውን ባለቅኔ አታውቀውም እንዴ? ሰው ከንቱ ሁሉ ነገር ቀሪ መሆኑ በምን ቋንቋ ቢነገረው፣ እንዴት ባለ ማሳያ ቢመከር እንደሚገባው እንጃ። ረግፎ ለመቅረት ይኼ ሁሉ አበሳ፣ ይኼ ሁሉ ሩጫ፣ ይኼ ሁሉ ትርምስ አይሰለችም ግን አንበርብር? መጽሐፉ እኮ ‹ማንም የቆመ ቢመስለው እንዳይወድቅ ይጠንቀቅ› የሚለው ያለ ምክንያት እንዳይመስልህ። ከሟች በላይ የቋሚ አበሳ ነው ከባዱ። ግን እኛ ነገር ካላለፈ አልገባን ብሏል…›› ብለው የዕርምጃችንን ዙር አቀዘቀዙት። ይሻላል!

‹‹ምነው ባሻዬ አመመዎ እንዴ?›› ስላቸው፣ ‹‹እንዴት አያመኝ አንበርብር? በየቀኑ ጥፋት መቁጠር እንዴት አያመኝ? በየቀኑ አስከሬን መሸኘት እንዴት አያመኝ? በየቀኑ ውሸት መንዛት፣ እውነት ማድበስበስ እንዴት አያመኝ?›› ብለው ሲያፈጡብኝ ማረጋጊያ ዘዴና የምገባበት ጠፋኝ። ውሎ አድሮ የባሻዬ ሕመም ተጋባብኝ መሰለኝ ሁሉም ነገራችን ታከተኝ። ጥቂት ማንቀላፋት፣ ጥቂት ደግሞ መንቃት፣ ደግሞ ማንቀላፋት፣ ደግሞ መባነን፣ እኮ እስከ መቼ? በዚህ መሀል ደግሞ  ጨዋታን ሌላ ጨዋታ ያመጣዋል። እጄ ላይ ባለሁለት መኝታ ክፍል ኮንዶሚኒየም ቤት ስላለ እሱን የሚገዛ ደንበኛ ለማግኘት ላይ ታች እላለሁ። እዚያ እደውላለሁ፣ እዚህ ሰው አስቁሜ አናግራለሁ፣ የማልሆነው ነገር የለም። ኮንዶሚኒየሙ የሚገኘው ከሠፈሬ ቅርብ አካባቢ ስለነበር ምሳ ሰዓት ሲደርስ ወጪ ቁጠባ ወደ ቤቴ አዘገምኩ። መቼም ውዷ ማንጠግቦሽ ቆቅ ናት፡፡ ቤቱን አበባ አስመስላ፣ ቡና አቀራርባ፣ ምሳ አዘጋጅታ ትጠብቀኝ ኖሯል። በነገራችን ላይ የኑሮዬን ቋጠሮ መንግሥት ብቻ ይፈታዋል ብላችሁ ለምታስቡ ላጤዎች የማስተላልፈው መልዕክት፣ ቶሎ አግቡና ከመንግሥት አናት ላይ ውረዱ የሚል ነው። እንኳን ኑሮ ሥልጣንም ለብቻ ያንገፈግፋል። ይኼን የክፍል አለቃ ሆናችሁ የምታውቁ በደንብ ትረዱኛላችሁ፡፡ እንዴታ!

እና ምሳዬን እየበላሁ ሳለሁ አንድ ወዳጄ ደውሎልኝ በአስቸኳይ ሊያገኘኝ እንደፈለገ አሳውቆኝ ቤት ና አልኩት። እንደመጣ፣ ‹‹ምንድነው?›› ብዬ ያጣደፈውን ጉዳይ ስጠይቀው፣ ‹‹ዕቁብ መጣል ልንጀምር ስለሆነ ከእኛ ጋር መጣል ጀምር ብዬ ነው…›› አለኝ። የዘንድሮ ወጣት የኑሮን ብልኃትና አያያዙን አላውቅበት ብሎ ሲንገታገት እንደሚያበሽቀው ሁሉ፣ ሲያውቅበት ደግሞ እንዴት አንጀት እንደሚያርስ አልነግራችሁም። ‹‹ጥሩ ነዋ ለመሆኑ ስንት ነው?›› ማለት። ‹‹በቀን አምስት ሺሕ ብር ነው…›› ሲለኝ ጉሮሮዬ ላይ ቆሞ አልወርድ ያለውን እህል ለመግፋት ሁለት ብርጭቆ ውኃ ግጥም አደረግኩ። እንኳን እኔ ይኼን ያህል ገንዘብ በቀን የመጣል አቅም ሊኖረኝ፣ በዚህ መጠን የሚጥል የቅርብ ወዳጅም አላውቅም። ይገርማችኋል ጭራሽ እኛ ሠፈር ተርፎት ዕቁብ መጣል ይቅርና ዕንቁላል የምትጥል ዶሮም አናውቅም። ከተረጋጋሁ በኋላ፣ ‹‹ለመሆኑ ሠርቼ ነው ዘርፌ ነው በቀን አምስት ሺሕ ብር የምጥለው?›› ስለው ቅር ብሎት ተነስቶ ሄደ። አገርህን ዕወቅ ይሉኛል ሠፈሬን በቅጡ ሳላውቅ። እንዴት ያለ የብልፅግና ዘመን ሆኗል ግን!

ያልኳችሁን ኮንዶሚኒየሙን አሻሽጬ ጨረስኩ፡፡ የቱንም ያህል ያሰብነው ቢሳካ የወጠንነው ቢሰምር ያለ ጤና ምንም ዋጋ እንደማይኖረው በጣም እንዳልገባኝ ስሆን አንዳንዴ አፍራለሁ። ለነገሩ ዛሬ ማፈር የሚባለው ነገር ተረስቷል አይደል? ‹እያዩት ከማይበሉት ሰዎች ተርታ አያስቆጥራችሁ› ሲባል እሰማ ነበር በፊት። በዚህ ዘመን በልቼ ልሙት ባዩ በዝቶ ነው መሰል አሁን ሰምቼ አላውቅም። ለነገሩ መብላቱንስ ይብሉ፣ ካልተባላን ብለው የሚያስጨንቁን ነገር አይደብርም? አዛውንቱ ባሻዬ ባለፈው ሰሞን ከዕድር ስብሰባቸው ሲመለሱ አግኝቻቸው፣ ‹‹እግዚኦ አንተ ፈጣሪ…›› እያሉ እጆቻቸውን ወደ ሰማይ አንስተው ረቂቅ ትዝብታቸውን ለአምላካቸው ይኸው ብለው እንደ ንድፍ የሚያሳዩት ይመስላሉ። ‹‹ምነው ባሻዬ?›› ስላቸው እንደ ልማዴ፣ ‹‹እንዲያው ማን ይሆን ጤነኛ ዘንድሮ አንበርብር? ሰው ሁሉ ጉዱን ከኋላው ደብቆ ነው ለካ የሚኖረው?›› ሲሉኝ ምን ሰምተው እንደሆነ አልጠየቅኳቸውም። ምድረ ሙሰኛ እንደ ቀበሮ ካለበት ጉድጓድ እየታደነ ለሕግ መቅረብ ካልጀመረ የምን ጥያቄ ማብዛት ነው እሱ? ይልቅ የገረመኝ የእኛ የሰው ልጆች ባህሪ ነው። በስርቆትና በሕገወጥ መንገድ ዘመናችንን በሙሉ ለምን የተደላደለ ነገር ይዘን ለመኖር እንደምንደክም ሳስበው ብቻዬን ገርሞኝ እስቅ ጀመር። ወደው አይስቁ እኮ ነው!

ስለዚህ አመራማሪ ስለሆነው የእኛ የሰው ልጆች ባህሪ ከባሻዬ ጋር ስንጨዋወት፣ ‹‹ይኼ አሁን የምትለኝ ነገር ከጥንትም ከእነ አዳም ጀምሮ እስካሁን ድረስ ያለ አመል ነው። ቀናው እያለ ጠማማውን፣ ፊት ለፊቱ እያለ ጓሮውን፣ ብርሃን እያለ ጨለማውን መንጎድ ነው የምንወደው። እንዲያው እንዴት ያለ ባህሪ ነው ግን?›› ብለውኝ ሳቁ። በዚህ መሀል ስለሰው ልጅ በሥልጣኔ መገስገስና መራቀቅ ለማሰብ ሞከርኩ። ጨርሶ የሚዋጥልኝ ነገር አልሆነም። ሰው ሰውን የሚጥልበትን ገደል እየማሰ፣ ለሰውነቱም፣ ለአዕምሮውም ጤና የማይሰጠውን የወገኑን ድካም እየቀማ፣ የአገርን ኢኮኖሚ ለማድማት የማይገባበት ሲገባ ስታዩ እውነት 21ኛው ክፍለ ዘመን ላይ ነን ወይስ የጋርዮሽ ዘመን ላይ ትላላችሁ እኮ፡፡ ‹እያወቁ አለቁ ነው› በደፈናው የእኛ ነገር፡፡ ‹‹እኛ ግን ማን ነን? መነሻችንን ሳናውቅ ወደ የትኛው መድረሻ ነው የምናዘግመው? ለምን ዓላማ ተፈጥረን ነው እየኖርን የምናልፈው? ለዚህች ጊዜያዊ የዓለም ኑሮ ስንል ለምን ይሆን ዘለዓለማዊ ሕይወታችንን የምናበላሸው?›› የሚሉኝ አዛውንቱ ባሻዬ ናቸው፡፡ ምን ያድርጉ!

በሉ እስኪ እንሰነባበት። ምንም እንኳ የሚሰማውና የሚታየው የመኖር ትጥቃችንን ሊያስፈታ ቢታገለንም ይህችን ያህል መተንፈሳችን አልቀረም። እሱም ተራው ደርሶ አትቁም እስኪባል ቋሚ ምን ይሆናል አትሉኝም? አዎ ተስፋ ሳለ ምን ይሆናል። ባሻዬ ምን ሲሉኝ ነበር መሰላችሁ? ‹‹ፈጣሪ ኑር እስካለ ድረስ ብታጣ፣ ብትራቆት፣ ብትታረዝ ምን ማድረግ ትችላለህ? ‹እሱ የከፈተውን ጉሮሮ ሳይዘጋው አያድርም› ትላለህ በቃ። ዳሩ እኛ ችኩል ስለሆንን የፈጣሪ መዘግየት ጨርሶ መቅረት እየመሰለን እንታለላለን፡፡ ነገር ግን መታገስ ነው የሚያዋጣን። ሃይማኖትህ ምንም ሆነ ምን መሠረቱ ትዕግሥትና ፍቅር መሆን አለበት። ይኼውልህ ምሳሌ፣ አንድ የቆሎ ተማሪ ‹በእንተ ስለማርያም› ይላል ጭራሮ አጥር ጥግ ቆሞ። ውስጥ ያሉ እናት ሰምተው ‹ተሜ አትቁም› ይሉታል። ‹እመ እኔ መቼ ቆሜ በእኔ ተመስሎ እኮ ፈጣሪ ነው የቆመ› ቢላቸው፣ ‹ከምኔው አንተ ዘንድ ደረሰ? አሁን ሌማቴ ባዶ መሆኑን ከፍቼ አሳይቼ ሳልከድነው?› አሉት። ጉደኛ እኮ ናቸው!

ባሻዬ በመቀጠል፣ ‹‹ተሜ ተራውን፣ ‹ነው? እንግዲያስ ልቀመጥ…› ብሎ ተማሪነቱን ተወው ይባላል። የሚለመን ሳይኖር ለምን ልለምን ብሎ እኮ ነው። አይ ተሜ ‹ከሰነፍ ተማሪ፣ ከገንዘብ ቀርቃሪ፣ ከሸምጣጣ ሱሪ ይሰውርህ› የሚባለው ይኼኔ ነው። ስንፍና የጥበብና የተግሳፅ ጠላት ናት። አየህ ዓለም በማጣት፣ በማግኘት፣ በመውጣት፣ በመውረድ፣ በሞትና በሕይወት ጋጣ ስትከፋፈል ታግሶ ለሰነበተ፣ ቆሞ ለታዘበ፣ ታክቶ ላልተቀመጠ የማስተዋልን የዕውቀትን ብርሃን ታበራለት ዘንድ ነው። ጅብ ቸኩሎ ምን ነከሰ? ቀንድ አትለኝም? ምንድነው እኔን ብቻ የምታስለፈልፈኝ? አዎ ሁሉን ታግሰን እኛው በእኛው እዚሁ ተደቋቁሰን ይህችን ምድር ብናርሳት ታጠግበናለች። ‹ወንድሜ ፊት ነሳኝ› ብሎ ሰው የአባቱን ርስት ጥሎ ከሄደ ያው ባርነት፣ ያው የባሰ ግፍ ነው የሚጠብቀው፣ አፉን የከፈተ ባህር ነው የሚውጠው። አይደለም? መቻል ያሳልፋል፣ መቻል ያሰነብታል። በአጭር አነጋገር የታገሰ ፅልመትን ብርሃን ያለብሳል፡፡ ሰላም፣ መተሳሰብ፣ ፍቅር፣ አብሮነትና አንድነት ፅናት ነው የሚያስፈልጋቸው፡፡ ለዚህም ነው መፅናት ያለብን…›› ብለውኝ ነበር፡፡ ዕድሜ ይስጥልኝ፡፡ መልካም ሰንበት!  

Latest Posts

- Advertisement -

ወቅታዊ ፅሑፎች

ትኩስ ዜናዎች ለማግኘት